Zoekvijfdaagse bij VOGIN

Een stoomcursus zoeken, dat kon ik wel gebruiken. Want tot nu toe 'deed ik maar wat' als ik iets zocht. En voor een informatieprofessional is dat natuurlijk niet voldoende, want anders ben je net zo'n informatie-amateur als de rest van de wereld en waar staat dat ´professional´ dan voor?

De belangrijkste les: waar het bij zoeken met name om draait is recall (heb je echt álles gevonden, tot in de verste uithoek, niets vergeten, met andere woorden alle blauwe visjes binnengehengeld?) en precision (heb je je zoekresultaat beperkt tot wat je precies wilt hebben, ontdaan van alle ruis, dus van alle rode visjes?).

En dus gingen we in op het verschil tussen primaire, secundaire en tertiaire zoeksystemen, keken we onder de motorkap van Google, abonneerden we ons op de weblog van Phil Bradley, bekwaamden we ons in het zoeken in PsycINFO, PubMed, Lexis Nexis en citatiezoeken en kregen we informatie over het bijblijven middels RSS-feeds en (Google/Scholar) alerts. Maar ook via allerhande (zoeksystemen van) social media.

En natuurlijk kwam al gauw de altmetricsdonut voorbij en leerden we IFTTT (dé manier om het internet voor je te laten werken) kennen.

We kregen informatie over de goede en minder goede kanten van Google (Bradley vindt dat de Russische Yandex inmiddels een betere zoekmachine dan de zoekgigant uit de VS is) en speelden ook wat met andere zoekmachines als Wolfram Alpha. En uiteraard leerden we allerlei tips en tricks om ze naar ons hand te zetten middels instellingen en codes en gingen we in op de toekomst van het zoeken:



Het semantisch web werd kort aangestipt en we kregen een inkijkje in het nog niet gepubliceerde onderzoek van de Nijmeegse hoogleraar Antal van den Bosch over de indexen van Google en Bing.

De belangrijkste les in dit verband was: 'begrijpen hoe de puzzelstukjes in elkaar grijpen en dat en hoe de puzzelstukjes nog niet compleet zijn is eigenlijk de kern van informatievaardigheid.'

Ja, 'je moet tegenwoordig een halve IT'er zijn om informatieprofessional te kunnen zijn'. Misschien dus geen wonder dat alle vijf de docenten oorspronkelijk uit de bèta- en aardwetenschappen afkomstig zijn, hoewel benadrukt werd dat zoeken - gelukkig maar - ook een kwestie van creatief omgaan met taal is.

Verder werd er een middag besteed aan het broodnodige ondernemerschap van informatieprofessionals. Waar liggen de kansen voor ons, 'relatief slecht betaalde, maar uitermate waardevolle', professionals in het zoeken? Er vlogen termen voorbij als business intelligence, kennismanagement, kenniskaart, business case, stakeholders, private cloud en return on investment.

Waarom? Omdat je als IP'er niet alleen moet afwachten, maar ook proactief moet zijn!

Proactief zijn we als beroepsgroep in ieder geval in het propageren van Open Science. Maar om de wetenschappers daarbij goed van dienst te kunnen zijn, moeten we wél alle ins en outs van deze beweging kennen en weten wat haar principes en producten zijn. Want het zijn vooral de misverstanden (bijvoorbeeld dat het duur zou zijn of dat je alles maar weggeeft) rondom Open Science die het proces vertragen (of soms zelfs impopulair maken).

Dus kom maar op met de Open Access button, research gate, Sherpa Romeo, SPARC addendum, gorilla Open Access, open data en creative commons, Wij zijn er klaar voor! Let the revolution start!





Ja, het waren vijf intensieve dagen. Maar wat die vijf dagen bijzonder draaglijk maakten, was dat ze geleid werden door vijf uitstekende docenten: Eric, Jeroen, Bianca, Marina en Boyd en dat de verzorging van de inwendige mens (door Jos) ook perfect geregeld was.

En als voorstanders van het open internet hebben de docenten al hun presentaties en opdrachten op een openbaar toegankelijke wiki gezet.

Weer een les: practice what you preach!

Autoauto

Eigenlijk slaat het woord automobiel nergens op. Want het half Grieks/ half Latijnse woord zou een voorwerp moeten aanduiden dat vanzelf beweegt. Nou, dat doet de huidige auto echt niet!

Mede daarom ben ik zo blij dat de internetgiganten Google en Apple bezig zijn auto's te ontwerpen die écht vanzelf bewegen (nou ja, nadat je de eindbestemming hebt ingetikt dan).

Met zo'n auto zou ik (weer) gaan autorijden!

Het verhaal is namelijk dat ik wel auto kán rijden, maar het niet (meer) durf. Hoe dat zo komt? Toen ik m'n rijbewijs net gehaald had (eerste keer geslaagd mensen!), hebben twee van mijn vriendinnen onafhankelijk van elkaar een botsing gehad, waarbij ze een whiplash opliepen. Dat heeft destijds veel indruk op mij gemaakt. Ik durfde niet goed meer te rijden, zeker niet omdat ik ook nog eens een kind moest vervoeren (ik heb mijn rijbewijs net voor mijn zwangerschap gehaald). Bovendien ben ik de trotse bezitter van een gebrek aan dieptezicht, wat mijn rijkunsten en zelfvertrouwen ook niet deed toenemen. En ik heb een man die een fantastische chauffeur is.

Maar een mens is ook graag zelfstandig, nietwaar?

Dus als Google of Apple proefpersonen vraagt voor zo'n mobiel, dan ben ik de eerste die zich aanmeldt! (Wees gewaarschuwd)

Goed artikel in de Correspondent: Waarom we straks lachen om onze angst voor de zelfrijdende auto
En in Science Guide: iPad op wielen

De Cirkel

En ik heb het rode boekje uit. Niet het echte rode boekje, maar het boekje De cirkel met een rode kaft.

'Een rode kaft? Maar je leest toch alleen nog meer e-books?'

'Niet per se alleen maar, maar deze had ik van een collega geleend, omdat zij op Facebook had gepost dat ze 'm had gekocht. En toen dacht ik ik kan 'm wel gaan kopen, maar ik kan 'm net zo goed van haar lenen. Geldbesparend hoor, dat Facebook.'

'Ja maar ook bedreigend, in die zin dat je alles maar van elkaar weet, ook als je het niet wilt weten.'

'Dat is nu precies het thema van het boek, al lijkt dat meer over Google te gaan. Maar in ieder geval over privacy en hoe ver je moet of kunt gaan in het opgeven daarvan.'

'Spannend, vallen er doden?'

'Ja, ook, maar er raken vooral veel mensen overspannen.'

'Door het opgeven van de privacy?'

'Yep.'

'Heftig, lijkt me beklemmend, klinkt een beetje als 1984.'

'Is het ook.'

'Ik zou het best willen lezen. Van welke collega had je het nou geleend?'

'Zeg ik niet; ik gun andere mensen hun privacy.'

'Jammer. Privacy is diefstal.'

OK Glass, make me a meal

Soms heb je heel even het idee bevoorrecht te zijn. Gisteren was zo'n dag, want gisteren heb ik heel even één van de drie Google Glassbrillen die in Nederland aanwezig zijn, op mogen hebben. Natuurlijk even een selfie gemaakt, want dit maak je niet elke dag mee, hoewel over enkele jaren misschien iedereen wel met zo'n ding op rondloopt.

Hoe dat zo kwam?

Sinds de start van het programma 'digitale bibliotheek' hebben we elke maand een zogenaamde lunchinformatiebijeenkomst met een thema uit de digitale bibliotheek of iets wat ter inspiratie daarvoor zou kunnen dienen. En gisteren waren we in het kader daarvan te gast bij het Radboud REshape & Innovation Center. Daar HEBBEN ze gewoon zo'n Google Glass en doen ze er experimenten mee. Projectleider Robin Hooijer leidde ons in in de geheimen van het onderzoek en de verwachte toekomstige ontwikkelingen.

 

Het schijnt dat Google Glass volgend jaar al op de markt komt en waarschijnlijk niet meer dan 2 à 300 euro zal gaan kosten. Dat valt me waarlijk niet tegen! Ter vergelijking: nu kost-ie nog circa 1.500 euro.
Volgens Hooijer is Glass dan ook maar een tussenstadium: de Google Contactlens is al in voorbereiding en dat zal een nog een stukje spectaculairder zijn. Of dat niet eng is, van die apparatuur direct op je lichaam, vroeg iemand van m'n collega's zich af. Alles went, en sneller dan je denkt, aldus de projectleider. Wie had gedacht dat iedereen anno 2013 de hele dag met een smartphone in z'n broekzak zou lopen? Eigenlijk is die stap niet eens zo groot, als je erover nadenkt....

De mogelijkheden van Google Glass voor de zorg? Betere simulatie-, observatie- en communicatiemogelijkheden, beter bijvoorbeeld de ader kunnen vinden bij het bloedprikken door de mogelijkheden het contrast in het beeld hoger te zetten, beter navigatie mogelijk maken voor visueel gehandicapten (hoewel Glass op zoek ging naar een hamburgertent toen de weg gevraagd werd naar Burgers' Zoo...)
Een mooie toepassing was ook de combinatie met de AED, wat een levensreddende blijkt te kunnen zijn, zeker op de maat van 'Staying Alive', dat automatisch opgestart wordt bij een levensbedreigende situatie: het perfecte ritme voor reanimatie.

Very interesting, ook het centrum zelf.

Mooi idee, dat ik elke werkdag maar zo'n 200 meter verwijderd ben van Google Glass. En jammer dat-ie nog geen maaltijd voor me kan bereiden, maar hij kan me straks in ieder geval helpen met het vinden van de weg naar de supermarkt en het maken van boodschappenlijstjes. OK Glass, show video.

Masterclass Ewoud Sanders

Zelden een groep studenten (en wetenschappers en collega's) zo geconcentreerd bezig gezien als tijdens de masterclass 'so you think you can search' van Ewoud Sanders: een goede spreker, die er niet voor terugdeinst wedstrijdjes zoeken te doen met een exemplaar van zijn boekje 'slimmer zoeken op internet' als inzet, met veel humor en aansprekende voorbeelden van wat je zoal op internet kunt vinden als je écht goed zoekt, kortom nuttig, boeiend en onderhoudend.

Wist je bijvoorbeeld dat bij elke tweet die je stuurt, je locatiegegevens (en nog véél meer) automatisch worden meegestuurd? Knap lastig als je twittert dat je medisch congres in Enschede wat uitloopt en je je volgens je locatiegegevens op De Wallen in Amsterdam bevindt! Tja, je kunt ze uitzetten, maar wie doet dat nou eigenlijk of wie weet hoe dat moet?

'En nu we het toch over privacy en vertrouwelijkheid hebben, hoe zou je een vertrouwelijk rapport op het internet kunnen vinden?' 'Makkelijker dan je denkt, want je typt gewoon filetype:pdf vertrouwelijk in de zoekbalk van Google in!' Filetype:xls werkt ook.

Aangezien Sanders taalhistoricus is en wekelijks een stukje in de NRC over zijn bevindingen op dat gebied schrijft, krijgt hij nogal eens vragen van lezers. Eén van de vragen die hij onlangs kreeg, is of het echt zo is dat het woord ladderzat oorspronkelijk uit het Leidse studentenleven afkomstig is. Nou, met de Grote Van Dale en opzoeken in historische kranten (zijn gebruikelijke werkwijze) kwam hij niet verder dan de twintigste eeuw. Maar door het zoekcommando AROUND in de zoekbalk van Google toe te voegen, vond hij een verwijzing naar ladderzat in combinatie met Leiden uit de achttiende eeuw met plaatje! Dat is toch wel echt wat je noemt tijd- en wetenschapswinst!

Ook voor het verwerken van je zoekresultaten had de zoekdeskundige waardevolle en tijdbesparende tips: met name de app TextGrabber, die in een mum van tijd teksten voor je uittypt en vertaalt was voor veel mensen een eyeopener en werd ter plekke massaal aangeschaft na zijn demonstratie.

Last but not least legde hij uit hoe je zelf een zoekmachine voor het googelen in je eigen bestanden kunt bouwen.

Toppie!

foto: Caroline Coeleman

Gevoed door Feedly

God, wat baalde ik toen ik hoorde dat Google Reader per 1 juli verdwijnt. Wat een onbetrouwbare sujetten, daar bij Google. Als iets goed werkt, moet je het gewoon behouden, klaar. Maar gelukkig zijn er altijd mensen die weten wat je moet doen in zo'n geval; die mensen volg ik netjes via - je raadt het al - Google Reader.

Een geluk bij een ongeluk is dat Google niet bij machte is het erachter liggende systeem van RSS-feeds te versjteren. Dus eigenlijk volg ik ze niet eens via Google Reader, maar via RSS-feeds die in Google Reader ingelezen worden. En die kun je ook gemakkelijk laden in Feedly, zo betoogden mijn bronnen en masse. Mooi, Feedly maar eens installeren. Zucht, daarvoor moet je wel naar een andere browser dan Internet Explorer, die op het werk standaard staat ingesteld; in onze cursussen aan studenten en docenten zullen we dus nooit (?) met Feedly aan moeten komen. Maar ik moet zeggen: voor de rest werkt het perfect. De feeds hoefden niet eens opnieuw ingesteld te worden, die worden in een keer vanuit Google Reader ingelezen; wat een ongelooflijke service!

En wat helemaal mooi is, is dat de app op de iPad helemaal gesmeerd loopt. Je swipet van het ene artikel naar het andere en het wordt ook nog eens aantrekkelijk gepresenteerd allemaal. Nee, mij hoor je niet meer terugverlangen naar Google Reader.

En al helemaal niet meer sinds ik gisteren ontdekte dat je ook waardevolle tips van Feedly krijgt. Tips voor het volgen van sites of weblogs die bij jouw setje feeds passen. Zo volg ik nu het weblog van Arnon Grunberg: ik wist niet eens dat hij een (Engelstalig) weblog had!

Niet dat ik daar normaal van gediend ben hoor, van dat soort aanbevelingen; zie hier wat Bol.com mij pas aanraadde om te kopen: de biografie van Joop van den Ende....

Maar de tip van Feedly was wel goed. God praise the Lord.

Bye Freddie

Erg mooi, deze Google Doodle!

Google vertalen: nu ook Latijn

Ik las het bij Opinor (Mijns Inziens) en kreeg de tip daarna ook van andere mensen: Google vertalen is nu uitgebreid met de taal Latijn. En ik ben meteen even een kijkje gaan nemen natuurlijk! Heb ik mijn studie helemaal voor niets gedaan? Vooralsnog niet, gelukkig.....

Natuurlijk begon ik mijn testsessie met het intypen van festina lente; de vertaling hiervan luidt bij Google Vertalen langzaam haast maken: hij herkent de imperativusvorm duidelijk niet.

De vertaling van Quod licet Iovi non licet bovi levert ook een rommeltje op: waarin het geoorloofd is om Jupiter is niet geoorloofd een os.

En andersom dan? Daar lijkt het beter te gaan; als ik haast je langzaam intyp, komt daar netjes festina lente te staan. Bovendien in een soort marmeren blok, alsof het een opschrift betreft. Met Festina Lente mag dat natuurlijk. Maar om nou een opschrift te maken van difficiles omnium principium, dat de Grote Vertaler als vertaling van alle begin is moeilijk geeft (het eigenlijke spreekwoord is omne initium grave), dat gaat mij wat ver gezien de knoeperd van grammaticale fout.

En hoe zit het dan met eigentijdse woorden, woorden die in de Romeinse tijd nog niet voorkwamen, zoals fietsen? Intypen van de Nederlandse zin ik ga fietsen levert de 'Latijnse' zin vado biking op. En ik ga boodschappen doen wordt vado shopping.

Kom op Google, oefening baart kunst (studiorum volgens jou).

Het is maar goed dat de knop 'betere vertaling bijdragen' is bijgevoegd. In de hoop dat dat helpt....

Nationale gekte

Grotere kaart weergeven

Het lijkt wel een nationale gekte! Iedereen stuurt elkaar foto's en links van zijn werkplek of huis op Google streetview. Ok dan, hier het linkje naar de universiteitsbibliotheek Nijmegen. Niet bepaald op z'n mooist, want de weg is opgebroken. Erasmus vindt het maar vreemd allemaal.
En mijn eigen huis? Dat mogen jullie zelf opzoeken! De foto's zijn overduidelijk in de winter gemaakt zul je dan zien!

Leg dat boek weg en ga googelen!

Binnenkort moet ik m'n ouders eens gaan opbellen, of nee, liever schrijven, of nee, liever mailen, of nee, liever bloggen, zodat ze het zelf moeten zoeken op het internet, want nu is bewezen dat het voor de ontwikkeling van de hersenen beter is om te googelen dan te lezen. Zo, wat een ontdekking! Er zijn natuurlijk allerlei kanttekeningen te plaatsen bij dat onderzoek, want wat wordt er gelezen en wat wordt er gegoogeled, hoe groot was de onderzochte groep en ga zo maar door. Maar dat vertel ik mijn ouders lekker niet.

Of zal ik ze gewoon gaan aansporen om Kafka te gaan lezen? Dat schijnt namelijk ook enorm goed voor de hersenen te zijn. Wie weet nog wel beter dan googelen.

Google abc

Mooi gemaakt, dat Google-alfabet door bibliotheek Maasland/Oss.
En jemig, wat veel diensten biedt Google inmiddels aan. Prettig voor ons natuurlijk, maar tegelijkertijd ook wel een beetje beangstigend. Van hoeveel diensten maak jij inmiddels gebruik?

Hoe laat is het?

Sinds ik Get Clicky heb (mijn nieuwste hobby, zeer tot ongenoegen van mijn bloggende kamergenoot, die 'm maar mooi ook zelf geïnstalleerd heeft), kan ik zien via welke zoektermen mensen op mijn weblog komen. Meestal zijn dat de gasten die na 10 seconden of minder weer vertrokken zijn, omdat ze informatie zoeken die ik ze niet kan bieden.

De meest voorkomende zoekterm waardoor mensen op mijn weblog komen is vreemd genoeg: 'hoe laat is het'? Dat vind ik erg grappig, want daaruit blijkt dat mensen op Google zoeken naar de tijd. Het zouden natuurlijk ook marsmannetjes kunnen zijn die gehoord hebben dat ze op aarde een machine hebben waarmee je het antwoord op alle vragen kunt krijgen en die dat dan op die manier testen.

Middels het schrijven van dit stukje zal deze verwijzing overigens vanzelf nog vaker voorkomen.

De laatste dagen komen mensen trouwens ook via de zoekterm 'voddenkoptax' op mijn weblog terecht. Nu is dat natuurlijk een woordspeling van mijn kant op het door Wilders gebezigde 'kopvoddentax', maar niet beter wetende mensen zoeken er toch op. Heerlijk amusant vind ik dat.

Sorry!

ingelijst (2)

Enkele dagen was ik van slag, want ik had mijn volgers niet op de gebruikelijke rij staan. Het schijnt dat Blogger en Google samen een leuk plannetje hadden bedacht. Iets met Friend connect. En ze hadden me niet eens persoonlijk bericht daarover. Dat viel me wel erg van ze tegen. Het voelde een beetje alsof de huisbaas van alles in je van hem gehuurde kamer aan het veranderen was. Een soort inbreuk op je privacy.
Ik miste ineens een van mijn volgers, mijn muzen. Als ik even niet meer weet wat ik moet schrijven, kijk ik ze altijd even aan en de woorden vloeien mijn hoofd binnen. Dat voelde nu ineens anders, er ontbrak iets, het klopte niet.
Gelukkig is het allemaal weer hersteld nu. De volgers zijn zelfs ingelijst nu en dat hoort ook zo.