In memoriam: mijn vader

In juli schreef ik nog over de wonderbaarlijke opstanding van mijn vader; toen geloofde ik nog in zijn onsterfelijkheid. Inmiddels is hij tegen alle verwachting in tóch overleden. Wij hebben hem vorige week vrijdag begraven. Mocht je mijn vader niet gekend hebben, dan heb ik hier een klein in memoriam voor je; het is een van mijn monumenten voor hem, want voortleven zál hij!

In memoriam

Onze lieve vader zag het levenslicht op 3 maart 1937 in Medemblik, waar zijn opa burgemeester was geweest. Voordat hij geboren werd, was zijn eigen vader al gestorven. Dat moet een grote impact op hem gehad hebben, maar hij heeft zich er nooit over beklaagd; hij nam de dingen zoals ze kwamen. Uit zijn jeugd herinnert hij zich vooral de oorlog, de honger en de bombardementen. En de grote liefde voor zijn moeder, drie broers en vier zussen; zij vormden ondanks de barre tijden een warme familie met elkaar daar in Noord-Holland. 

Toen hij 11 jaar was hertrouwde zijn moeder en verhuisde hij naar het Westland. Al gauw begon hij in de tuin van zijn nieuwe vader mee te werken en zware shag te roken. Dat hoorde er allemaal bij in die tijd. In de loop van zijn leven is hij het roken afgeleerd; het in de tuin werken is hij echter zijn hele leven blijven doen; eerst in dienst van zijn zwager Geert en vanaf zijn zevenentwintigste in zijn eigen bedrijf; het jaar daarna trouwde hij na zes jaar verkering met onze moeder en verhuisde hij naar Stompwijk, zijn eigen stekkie. Tevens nam hij zitting in de raad van toezicht van de bank aldaar en als tegenwicht ook in de raad van elf.

Al snel kwamen de kinderen, waar hij erg van genoot en graag mee stoeide en voetbalde. Toen we nog klein waren zag het hemeltje van de wieg zwart van zijn handen. Wat hield hij van ons! Evenveel als dat hij later van zijn kleinkinderen zou doen.

Helaas overkwam hem ook tegenspoed in de vorm van een hernia en een maagzweer. Pappa en mamma besloten dat het misschien een goed idee zou zijn om het wat rustiger aan te doen en kochten een huis met een groot stuk land in Gorssel, alwaar hij een kwekerij annex groothandel startte. Helaas bracht dat hem niet de broodnodige rust en uiteindelijk hebben ze het huis verkocht en zijn ze in Epse gaan wonen, alwaar pap als het ware de groothandelaar van de bloemenwinkel van zijn vrouw werd. 

En toen hij daar niet meer genoeg voldoening in vond, is hij bij de schouwburg gaan werken, alwaar hij wat meer tot zijn recht kwam en genoot van het toneel, de werkzaamheden, sfeer en ontmoetingen met artiesten. Het was een gelukkige tijd voor hem.

Na zijn pensionering verdeelde hij zijn tijd tussen zijn vrouw, zijn kinderen, kleinkinderen (en achterkleinkind), van wie hij zielsveel hield en die hij hielp met verhuizen, klussen en verven waar hij kon. En niet te vergeten het kerkkoor, de tuin- en jeu de boulesclub en last but not least zijn moestuin en daarnaast ook nog tuinen van anderen. Wat genoot hij ervan om in de natuur te zijn!

Zijn adagium was: een dag niet getuinierd is een dag niet geleefd. 

We zijn intens dankbaar dat het hem, nadat hij ernstig ziek was geworden in de zomer en het echt kantje boord was, nog een half jaar extra gegund werd om in zijn tuin te werken en daar bezoek van zijn talloze vrienden en familie kon ontvangen. 

Want dat was waar het in zijn leven om ging: vrienden, feestjes, rock ‘n’ rollen, gezelligheid, kinderen en familie. Hun zou hij nooit hulp weigeren of onfatsoenlijk behandelen. Hij was oprecht, warm en sterk. Wij missen hem enorm.

verhaal bij de foto

Mijn krachtige vader

Mijn vader was ziek en was daardoor genoodzaakt thuis in een ziekenhuisbed te verblijven. Door interne bloedingen was zijn HB gevaarlijk laag geworden; hij sliep veel en qua energie was mijn vader een schim van wat hij tot een paar dagen daarvoor nog was. De huisarts had hem opgegeven. Bezoek wilde hij niet meer ontvangen, behalve zijn kinderen en kleinkinderen. 

Samen met de voorganger hielden we een ceremonie waarbij alle kinderen en kleinkinderen aanwezig waren. Echt emotioneel werd het toen een van de kleinkinderen, mijn neefje dus, een prachtige afscheidsrede hield waarin hij zijn opa bedankte voor zijn gulheid, gastvrijheid, humor en kracht ('ik schepte tegenover mijn vrienden altijd op over jouw kracht, opa'). Ook mijn vader was zichtbaar geroerd; normaal worden dit soort dingen alleen op de begrafenis uitgesproken, maar dit was natuurlijk een veel mooier moment hiervoor.

Dat is inmiddels twee weken geleden. Mijn vader is inmiddels weer helemaal op de been. De huisarts had zijn kracht onderschat. Ik ben trots op mijn vader (en mijn moeder die dag en nacht met zorg en kunde over hem gewaakt heeft).

Tonio

Hoe het me iedere keer weer lukt om voor dikke boeken te vallen, weet ik ook niet. Ik wil namelijk helemaal geen dikke boeken lezen, maar dunne!

Enfin, een paar weken terug was het weer eens zo ver dat ik me liet verleiden tot het lezen van een dik boek. Een collega had namelijk vernomen dat ik naar een lezing van Van der Heijden was geweest en bood me aan Tonio van haar te lenen.

Tonio! Meer dan 600 pagina's! Waar ging ik aan beginnen? Maar, eerlijk is eerlijk, het is een mooi boek: een liefdevol portret van de tragisch om het leven gekomen Tonio door vader Van der Heijden, die overduidelijk stuk is van verdriet en probeert stukje bij beetje het leven van zijn zoon te reconstrueren, alle herinneringen bij elkaar te vegen en op zoek te gaan naar de gebeurtenissen in de laatste uren voor zijn dood.

En gek genoeg maakt dat laatste het boek ook nog een beetje spannend, vooral omdat het meisje, waar hij het laatst mee gesignaleerd was, en er op die avond bij geweest zou zijn, maar niet opgespoord kon worden.

Het aller-, aller-, allerliefst zou Van der Heijden, steevast Adri genoemd door zijn zoon, letterlijk álle stapjes van zijn oogappel opgetekend hebben, plus alle gedachten die hij erbij had. Dat kon hij natuurlijk niet maken, want dan zou hij nog langer bezig zijn geweest dan de 21 jaar die zijn zoon geleefd heeft, maar dat heeft hij gecompenseerd door helemaal terug te gaan tot de verwekking van zijn zoon en zelfs daarvoor, de discussies met zijn vrouw over zijn kinderwens. En nog dáárvoor: de ontmoeting met zijn vrouw.

Het mooist zijn de passages waarin hij zichzelf herkent in zijn zoon; hoe hij Tonio onverantwoordelijk pubergedrag verwijt, maar moet toegeven dat hij zelf als adolescent nauwelijks een haar beter was. En de passages waarin hij echt trots op Tonio is, bijvoorbeeld bij het halen van zijn eindexamen: zijn hele leven nog voor zich......

En ach, het feit dat hij probeert troost uit de literatuur te vinden; de teleurstelling dat dat niet echt lukt. Met muziek lukt het soms beter. Maar het verdriet van A.F.Th. blijft immens, evenals dat van zijn vrouw. Alcohol is een tijd lang hun beste vriend. Het verdriet laat zich echter niet wegspoelen. Schrijven is het enige dat helpt. En dan nog. Soms willen ze de pijn ook gewoon voelen, omdat hij dan het dichtst bij hen is. Jarenlang zijn ze de deur nauwelijks uit geweest. Maar intussen durven ze het mondjesmaat weer aan.

Ondertussen wacht ik overigens nog steeds op het boekje met de tijdens de Kellendonklezing door Van der Heijden uitgesproken voordracht. Het gerucht gaat inmiddels dat hij het niet kan laten ook die lezing uit te werken tot een vuistdikke roman......

Rijbewijskeuring op je 75ste

Blogberichten schrijven is fijn, maar verzoeken ontvangen voor een gastblog is zo mogelijk nóg fijner. Vandaag kreeg ik er een van ..... mijn vader!
Hij stuurde mij een handgeschreven brief met een verhaal dat volgens hem blogwaardig was. Het verhaal kende ik al wel van de vorige keer dat ik mijn ouders een bezoek bracht - helaas hebben we de laatste tijd veel bezoeken moeten brengen bij mijn ouders in verband met plotselinge pech met mijn vaders gezondheid; liever doe je dat in leukere omstandigheden. Maar het gaat nu gelukkig weer beter, veel beter! En met trots presenteer ik dan ook zijn gastblogstukje:

De rijbewijskeuring

Pasgeleden moest ik me laten keuren voor het verlengen van mijn rijbewijs en aangezien je je voor je rijbewijs niet door je eigen huisarts mag laten keuren toog ik naar Gorssel, naar dokter B. Alles was prima in orde volgens haar, 'maar', zei ze wel, 'als ik jou was zou ik een keer naar de oogarts gaan.'
'Nou, dat komt later wel een keer, eerst die aanvraag maar eens weg', dacht ik, want ik was er al rijkelijk laat mee.

Dus de papieren opgestuurd naar het CBR. Na een kleine maand kreeg ik bericht; waar het formulier van de oogarts bleef. Dus dokter B. had blijkbaar gezegd dat ik hoognodig naar de oogarts moest, terwijl ze tegen mij gezegd had dat ik naar de oogarts zou moeten gaan als het zo eens uit kwam.

Een week of 3 verder had ik een afspraak met de oogarts.
Het oordeel van de oogarts luidde: hele gezonde ogen, dus ik dacht: 'dat is dan klaar'.

Weer een paar weken later een brief van het CBR. Die dachten zeker dat ik stekeblind was, want ik moest van hen ineens .... een oogtest en rijexamen doen doen. Dat was schrikken. Bij het examen aangekomen kijkt de examinator mij na de oogtest aan en schudt zijn hoofd. Voor de vorm hebben we nog een stukje gereden.

Wat blijkt nu? De oogarts heeft tijdens de test m'n hoofd naar een computerkastje gedirigeerd, waardoor mijn oogleden voor m'n ogen gingen zitten en ik dus maar de helft zag volgens de computertest. De uitslag van die test heeft hij opgestuurd naar het CBR.

En nu, na een paar maanden door mijn vrouw te zijn rondgereden, en 200 euro aan controlekosten armer, heb ik eindelijk m'n rijbewijs weer. Met 'dank' aan de artsen.

In de ban van mijn vader

Soms krijg je een boek met een opdracht. Ik kreeg pas een boek met de opdracht eerst een ander boek te lezen. Ha, dus toen kreeg ik wel twee boeken.

Het boek dat ik graag eens wilde lezen was kalme chaos van Sandro Veronesi. Dat kreeg ik van iemand die het al uit had, maar dus wel met de voorwaarde eerst in de ban van mijn vader te lezen.

Afgelopen dagen heb ik veel tijd in de trein doorgebracht - de bruiloft van afgelopen woensdag was in Overveen, nabij Haarlem, vandaar - dus ik had lekker de tijd om te lezen. En vandaag heb ik 'm uitgelezen. Ik weet natuurlijk nog niet hoe kalme chaos is, maar in de ban van mijn vader was in ieder geval mooi, kalm en chaotisch. Het speelt zich af in Rome en het gaat over een man, nauwkeuriger gezegd een kinderboekenschrijver, die net zijn vader verloren en een prijs gewonnen heeft.

In de loop van het boek komt de relatie met zijn vader in een ander daglicht te staan. En niet alleen de relatie met zijn vader, maar ook de relatie met zijn vrouw. En zijn vespa. En zichzelf. Eigenlijk wordt zijn hele leven flink dooreengeschud. En dat alles door een duistere figuur die vanuit het niets opduikt.

Op sommige momenten heeft het boek iets thrillerachtigs, op andere momenten is het weer behoorlijk filosofisch. Er zaten ook leuke literaire vondsten in, waarvan er één een hoofdstuk zonder interpunctie om enkele minuten gedachtenstroom weer te geven. Heel herkenbaar, zo gaat dat in mijn hoofd soms ook. En in het jouwe waarschijnlijk ook. Grappig om dat eens uitgeschreven te zien.

Het einde vond ik wat verwarrend: wie gaat er nu op een morfineknop drukken als-ie door z'n vrouw gekust wordt?

Aanrader. Lezen!