zondag 25 oktober 2009

De week van de geschiedenis en de canon van Nijmegen


Het is de week van de geschiedenis en we zullen het weten ook in onze stad! Er is een heuse canon van Nijmegen ontwikkeld (en 'we', dat wil zeggen Lent, staan erin, als onderdeel van de Waalsprong) en een huis van de geschiedenis geopend, in een kapel op hetzelfde plein als de bibliotheek, de Lux en het Archief.
Kicken, want hoe meer geschiedenis hoe beter. Het betekent immers bredere schouders om op te staan, aldus een trotse burgemeester.
Hij heeft een mooie toespraak gehouden, waarvan een deel in de Volkskrant is gepubliceerd. Een stukje hieruit:
Natuurlijk: geschiedenis heeft ook directe maatschappelijke betekenis. Niet omdat we de lessen van het verleden één op één kunnen toepassen op vandaag en morgen of omdat de geschiedenis zich altijd zou herhalen.

Maar wel omdat cultuur en menselijke relaties alleen kunnen bestaan bij de gratie van inzicht in de wereld en in wat mensen beweegt. Relativeren, in context plaatsen, duiden wat maatschappelijk van belang is, dat vraagt om historisch besef.
Het gaat er niet om dat kinderen op school in een Engelse tekst William of Orange tegenkomen en dat vertalen als Willem Sinaasappel. Het gaat niet om de feiten maar om het gevoel.
Het gevoel voor de diepte van de geschiedenis verschaft ons ook een perspectief op vandaag, en misschien wel een blik op de toekomst. Dat is van belang binnen de muren van school maar ook daarbuiten. Historisch besef is een noodzakelijk element van volwaardig burgerschap.
Wie met andere mensen leeft, heeft een kader nodig om zelf in situaties van alledag te communiceren, toetsstenen om de pleidooien van anderen kritisch te kunnen beoordelen in plaats van daar blind op te vertrouwen. Het eerste rapport van de nationale Commissie Ontwikkeling Nederlandse Canon van drie jaar geleden citeerde als motto uit het bijbelboek Spreuken: ‘Waar het visioen ontbreekt, verwildert het volk.’
Daargelaten dat ‘verwilderen’ tegenwoordig een partijpolitieke betekenis lijkt te hebben, heeft deze spreuk een grote zeggingskracht. Wellicht is echter oordeelsvermogen nóg belangrijker dan visioenen. Goed oordeelsvermogen dat gebaseerd is op kritische reflectie van wat er is en wat er wordt beweerd. Dat bestaat niet zonder historisch inzicht.
Mooie preek voor de zondag.

In zijn toespraak leren we ook dat Thom de Graaf voor zijn pure genoegen het boek van Tom Holland over het oude Perzië gelezen heeft, ook een van mijn favorieten, hoewel ik Rubicon van dezelfde auteur beter vind.

Toch leuk, zo'n belezen burgemeester.

10 opmerkingen:

schrijverdezes zei

Mooi stuk! Dankjewel burgemeester en Festina. Dat geeft een burger, ook al woont die in een andere stad, moed.

festina lente zei

Jullie hebben volgens mij in Rotterdam ook een bruggenbouwende burgemeester. Toch is dat belangrijk voor een stad. Mijzelf lijkt Cohen bijvoorbeeld een heel goede burgervader.

schrijverdezes zei

Ik weet het nog niet van onze burgemeester, daarvoor heb ik hem te weinig gehoord. De vorige was zo'n soort burgemeester uit een kinderboek (deftig pratend en met een indrukwekkende buik), maar ik heb hem meegemaakt op integratiedebatten en daar werd door allochtonen hard voor hem geklapt. Oók tot mijn nog grotere verbazing voor Verdonk trouwens. (En nu heb ik het niet over een páár mensen.)

festina lente zei

Soms snap ik de wereld ook niet meer....

schrijverdezes zei

Ik vertelde mijn dochter die geschiedenis studeert (niet dezelfde van de klassieke talen) over de toespraak van jullie burgemeester en ze was geïnteresseerd. Ik zag dat de versie op de VK-site ingekort is. Heb jij toegang tot de oorspronkelijke toespraak? Stond die in de gedrukte VK?

festina lente zei

Ik heb de originele toespraak niet en ben ook niet meer geabonneerd op de gedrukte Volkskrant, maar ik zal eens rondvragen of iemand het weet.
Leuk trouwens dat je twee van die culturele dochters hebt!

e.v.dooren zei

Mooi gezegd. Helaas kunnen we op veel plekken comnstateren dat er maar weinig historsich besef is. Daar kan nog het een en ander aan gedaan worden. Gelukkig heeft Tilburg, tesamen met een aantal andere Brabantse steden, zoals Eindhoven en Breda, twee jaar geleden al een canon ontwikkeled. Want in Tilburg is dat hard nodig, zeker in deze tijden. Dat kunnen we wel volgen in de divese media.
Trouwens, het was toch Ernest Verhees die deze wiki had ontwikkeld. dat ziet er geod uit. Maar ja, wat ik je ook zei, hij is daarin zeer kundig en gedreven en het resultaat mag er zijn.

festina lente zei

In Tilburg is alle hulp nu welkom ja :)
Over de wiki hebben we binnenkort contact met EV....

schrijverdezes zei

Dankjewel, dat is aardig van je. Alleen de datum van publicatie is ook al mooi hoor (of kan ik die gewoon op de site zien?).
BTW: ik heb drie dochters, de derde is meer een bèta zal ik maar zeggen, maar ze leest misschien wel het meest van de drie en gaf me gisteren zelfs een boek mee met de opmerking: dit is misschien wel iets voor jou. Kijk, dat bedoel ik!

festina lente zei

Als ik meer weet, meld ik het jou! Leuk, zo'n cultureel trio!